Voka luidt noodbel: ‘Over twee jaar geen industriegrond meer’

Aan het huidige tempo heeft Vlaanderen over twee jaar geen industriegrond meer over en is bedrijfsuitbreiding of -vestiging van nieuwe bedrijven onmogelijk. Werkgeversorganisatie Voka luidt de noodbel.

Vlaanderen telt op dit moment 531 hectare industriegrond. Het gaat hier om ‘actief aanbod’. Dat is grond waarop een bedrijf meteen een beroep kan doen. Tegenover dit aanbod staat volgens Voka een jaarlijkse vraag van 259 hectare door de industrie in Vlaanderen. Dit betekent dat in Vlaanderen de bouwgrond over twee jaar opgebruikt is.

Nu al tekort in sommige regio’s

In een uitvoerige studie naar het industriële grondgebruik in Vlaanderen constateert de werkgeversorganisatie dat er in sommige regio’s al nauwelijks grond meer beschikbaar is voor bedrijfsuitbreiding.

In het Waasland is het actief aanbod op dit moment bijvoorbeeld nog maar zes hectare en dan gaat het ook nog om versnipperde, kleine percelen. In Limburg zijn nog de meeste mogelijkheden tot bedrijfsuitbreiding. Ongeveer de helft van het actieve industriële grondaanbod ligt in deze provincie.

Nauwelijks aanwas nieuwe grond

Tegenover de jaarlijkse vraag, staat nauwelijks aanwas van nieuwe gronden. Sinds 2017 is er maar een kleine 200 hectare economische ruimte bijgekomen in Vlaanderen.

Voka luidt dan ook de noodbel en wijst op de concurrentiepositie die in gevaar is. Met name Frankrijk, dat wel een actief industrieel grondbeleid voert, zou nu al Vlaamse bedrijven naar Noord-Frankrijk lokken.

De belangenorganisatie roept de overheid op om industriële grond vrij te maken. ‘Vlaanderen staat op een kantelpunt. Zonder nieuwe bedrijventerreinen hebben ondernemingen geen andere keuze dan weg te trekken en hun groeiplannen elders te realiseren. De Vlaamse regering moet dringend bijkomende ruimte voor bedrijven voorzien’, stelt Hans Maertens, gedelegeerd bestuurder van Voka.

6.700 hectare nodig

Tot 2050 verwacht Voka dat de honger naar extra bedrijventerreinen blijft aanhouden aan een tempo van 259 hectare per jaar. In totaal moet er dus 6.700 hectare bedrijventerrein bijkomen in Vlaanderen in de komende 25 jaar. ‘Dat is het minimale scenario. Als we rekening houden met een veranderende ruimtevraag door strengere milieu- en duurzaamheidswetgeving of door een sterkere verankering van onze industrie, dan neemt de ruimtevraag nog meer toe’, klinkt het.

Inactief aanbod gewestplan

Voor deze bijkomende ruimte kijkt men in eerste instantie naar het zogenaamde ‘potentieel’ of ‘inactief’ aanbod industriegrond. Dat is grond dat in de jaren zeven op de gewestplannen paars is ingekleurd, maar in de praktijk is ingepalmd door landbouw, natuur of woningen. Het gaat om zo’n 6.000 hectare.

De werkgeversorganisatie schat dat ongeveer de helft hiervan om te bouwen valt tot industriezone. ‘Per onbenut terrein moet een micro-analyse worden uitgevoerd om de knelpunten in kaart te brengen en nadien weg te werken’, klinkt het.